Harburg'daki Kita'da Sürdürülebilirlik: Grup odasından eve uzanan, dokunarak öğrenilen çevre eğitimi
Arianne VogtHarburg'daki Kita'da Sürdürülebilirlik: Grup odasından eve uzanan, dokunarak öğrenilen çevre eğitimi
Çocuklar çevre korumayı açıklamalarla değil, parmaklarındaki toprakla, ayrıştırılmış yoğurt kaplarıyla ve kendilerinin de bir şeyleri değiştirebildiği duygusuyla öğrenir. Kita'da yemekte, dışarıda, el işi yaparken ve sabah çemberinde yaşananları, az bir çabayla evde de sürdürebilirsin.
Kısaca: Sürdürülebilir kalkınma için eğitim (Bildung für nachhaltige Entwicklung, kısaca BNE) kavramının arkasında bir pedagojik yaklaşım yatıyor. Çocuklar çevreleri için sorumluluk almayı özel bir konu olarak değil, günün doğal bir parçası olarak yaşamalı. Harburg'daki ve tüm Hamburg'un güneyindeki aileler için bu çok pratik bir anlama geliyor: Sürdürülebilirlik, çocukların kendilerinin yapabildiği küçük ve sürekli tekrarlanan hareketlerde görünür olur.
Altı yaşın altındaki çocuklar için sürdürülebilirlik ne demek?
Üç yaşındaki bir çocuk "iklim koruma" sözcüğüyle pek bir şey yapamaz. Ama diş fırçalarken suyun öylece akmaya devam edip etmediğini çok iyi fark eder. Pencere kenarındaki tere tohumunun ne zaman filizlenmeye başladığını ya da bozulan bir oyuncağın tamir edilip edilmediğini veya çöpe atılıp atılmadığını da fark eder. Kita'da çevre eğitimi tam da burada başlar: çocukların bütün duyularıyla edindiği deneyimlerde.
Harburg'daki Stadtküken Kita Glockenturm'un Şubat 2027'den itibaren bu ilkeye göre çalışması planlanıyor. Stadtküken pedagojisi üç sütuna dayanır: doğa, farkındalık ve birlikte şekillendirme. Tek tek proje haftaları yerine, sürdürülebilirliğin sulamadan toplamaya kadar günlük hayatın doğal bir parçası olduğu bir gün akışı planlanıyor. İlçedeki Kita ortamına dair genel bilgileri Harburg'daki Kita genel bakışında bulabilirsin.
Kita ile ailenin nasıl birlikte çalışabileceğini hızlıca görebilmen için, bu yazının dört yaşam alanını özet olarak burada bulabilirsin:
| Yaşam alanı | Kita'da nasıl görünebilir | Evde nasıl sürdürürsün |
|---|---|---|
| Yemek | Yükseltilmiş tarhada otlar ve sebzeler yetiştirmek, artıkları ayrıştırmak | Birlikte pencere kenarına bir şeyler ekmek |
| Dışarıda olmak | Her havada orman günleri, doğa hazineleri toplamak | Doğaya düzenli bir aile gezisi |
| Malzeme | Upcycling, takas rafı, tamir etmek | Yenisini almak yerine takas etmek, birlikte yama yapmak |
| Söz hakkı | "Enerji Bekçisi" gibi küçük görevler | Çocuğun ev işlerinden kendi görevini seçmesine izin vermek |
Sürdürülebilirlik yemek masasına nasıl gelir?
Yemek belki de en doğrudan yaklaşım yoludur. Turp tohumlarını kendi eliyle toprağa bastırmış, haftalarca sulamış ve sonra kendi turpunu topraktan çekmiş biri, onu başka gözlerle yer. Bunun için küçük bir yükseltilmiş tarha ya da birkaç otlu saksı yeterlidir. Bahçe projeleri özellikle üç ile altı yaş arası çocuklar için uygundur. Bu projeler ince motor becerilerini de geliştirir, çünkü tohum tanelerini tutmak gerçek bir hassasiyet işidir.
Yemekten sonra da devam eder. Hangi atık hangi kaba gider? Muz kabuğunun yeri yoğurt kabından farklıdır. Çöp ayrıştırma, kaplar net biçimde ayırt edilebiliyorsa kreşte bile yürür.
Evde için: Çocuğunla hızlı büyüyen bir şey ek, örneğin boş bir yumurta kabuğunda tere. Sonra sofrayı toplarken artıkların nereye gideceğine kendisi karar versin. Önemli olan her şeyin mükemmel ayrıştırılması değil. Çocuğun, kararının önemli olduğunu hissetmesi gerekiyor.
Dışarıda olmak: Orman ve park neden bu kadar iyi öğrenme yerleri?
Çocuklar tanıdıklarını ve sevdiklerini korur. Bu yüzden dışarıda olmak, doğaya yakın her pedagojinin merkezindedir. Yağmurda ve çamurda bile yapılan düzenli orman günlerinde çocuklar mevsimleri yaşar, hayvanları, bitkileri ve sesleri tanır. Üstelik bir kuruşa mal olmayan oyun malzemeleri de bulurlar: çubuklar, taşlar, kestaneler, yosun.
Kita Glockenturm için korunaklı bir iç avlu ve yaşlı ağaçlarla çevrili dış alanlar öngörülüyor. Geziler için Harburger Stadtpark kolayca ulaşılabilir. Yani doğa uzaklarda bir yerde değil, tam kapının önünde.
Dürüst olmak gerekirse: Dışarıdaki projeler hava durumuna ve mevsime çok bağlıdır. Kışın bir tarha dinlenir, bazı haftalar daha çok içeride geçer. Bu bir sorun değil, dersin bir parçasıdır: Doğanın kendi ritmi vardır.
Örneğin ayda bir kez olmak üzere sabit bir aile orman günü planla. Çocuğuna küçük bir bez çanta ver ve üç "hazine" toplamasına izin ver. Evde bunlardan masanın üzerinde bir resim oluşturursunuz. Bu, ayrıntılara bakmayı geliştirir ve yalnızca sana, biraz zamana ve havaya uygun kıyafetlere ihtiyaç duyar.
Malzeme: Yoğurt kabı, yumurta kolisi ve diğerlerinden ne olur?
Çocuklar değersiz görünen şeylerden yeni bir şey yapmayı sever. Upcycling tam olarak budur: Atık ikinci bir görev kazanır. Yumurta kolisi tırtıla, mutfak rulosu dürbüne, içine birkaç çakıl taşı konmuş bir kutu da çıngırağa dönüşür. Bunun ardındaki mesajı küçük çocuklar bile anlar: Boş olan her şey otomatik olarak çöp değildir.
Bunun işlemesi için basit yapılar yardımcı olur. El işi malzemeleri için bir toplama kutusu neredeyse kendiliğinden dolar. Renkli işaretlenmiş çöp kutuları ayrıştırmayı oyuna çevirir. Giysiler veya oyuncaklar için bir takas rafı, eşyaların başkasına devredilebileceğini gösterir. Bir resimli kitap yırtılırsa da yenisi alınmaz, yapıştırılır.
Oyuncaklarda da malzemeye bakmakta fayda var. Ahşap, taş veya kestane gibi doğal malzemeler birçok Kita'da giderek plastiğin yerini alıyor. Buna uygun olarak Kita Glockenturm'un, tescilli tarihi bir tuğla kilisede, üzerine eklenen ahşap yapılı yeni bir kat ile kurulması planlanıyor. Böylece eski bir yapı yeni bir görev kazanıyor ve bu aslında konuya çok yakışan bir düşünce.
Evde için: Temiz ambalajlar için bir "hazine sandığı" hazırla. Hava kötü olduğunda bundan bir şeyler yapılır. Yeni bir oyuncak almadan önce de kendine sor: Bunu belki arkadaş çevresinde takas edebilir miyiz?
Söz hakkı: Çocuklar çevre korumada nasıl birlikte karar verebilir?
Sürdürülebilirlik, ancak çocuklar onu kendileri şekillendirdiğinde bir tutuma dönüşür. Bu yüzden birlikte şekillendirme, Stadtküken pedagojisinin sabit bir parçasıdır. Uygulamada bunlar küçük görevler olabilir: Bir çocuk bu hafta "Enerji Bekçisi"dir ve dışarı çıkarken ışığın kapalı olup olmadığını kontrol eder. Bir başkası sulamayla ilgilenir. Sabah çemberinde grup, tarhaya sıradaki bitkinin hangisi olacağına karar verir.
Böyle görevlerin bir eşlikçiye ihtiyacı vardır. Özellikle elektrik tasarrufu gibi daha soyut konular okul öncesi çocuklara daha uygundur. Krippe çocukları ise bardakları ayrıştırmak ya da bir bitkiyi sulamakla gayet meşguldür ve en az onlar kadar gurur duyar.
Öğüt vermekten ve vicdan azabı yaratmaktan kaçın. "Su israf ediyorsun!" cümlesi çocuklarda çoğunlukla tersi bir etki yaratır. Çevre korumayı yasak ya da suçlama olarak yaşayan kişi, ona karşı isteğini kaybeder. Oysa sürdürülebilir davranışı taşıyan şey, kişinin kendi motivasyonudur. Katılım için övgü, hatalara yönelik eleştiriden çok daha güçlü etki eder.
Evde için: Çocuğunun bir "aile görevi" seçmesine izin ver, örneğin akşamları ışıkları kontrol etmek ya da balkon bitkilerini sulamak. Çocuklar kendi seçtikleri görevleri şaşırtıcı derecede güvenilir biçimde sürdürür.
Sonuç: Küçük hareketler, büyük etki
Çevre eğitimi pahalı malzemelere de, kocaman bir bahçeye de ihtiyaç duymaz. Tekrarla, örnek olmakla ve gerçek katılımla yaşar. Kita ve aile aynı noktalardan yola çıktığında, sürdürülebilirlik çocuğun için kendiliğinden bir şey haline gelir: yemekte, dışarıda, el işi yaparken ve küçük kararlarda. Harburg'da Stadtküken Kita Glockenturm, Şubat 2027'den itibaren doğayı, farkındalığı ve birlikte şekillendirmeyi birleştiren bir gün akışı planlıyor. Konseptin ailene uyup uymadığını öğrenmek istersen, Stadtküken ana sayfası üzerinden bir danışma randevusu ayarlayabilirsin. Yaklaşıma dair daha fazla fikir, Stadtküken'de sürdürülebilir Kita günlük yaşamı sayfasında da bulunuyor.
FAQ
Çocuğum çevre konularına kaç yaşından itibaren katılabilir? Krippe'de bile, örneğin renkli işaretlenmiş kapların içine ayrıştırırken. Bahçe projeleri ve upcycling yaklaşık üç yaşından itibaren iyi uyar, elektrik tasarrufuyla ilgili oyunlar ise daha çok okul öncesi çocuklara.
Evde bu çabaya katılmak için kendi bahçemize ihtiyacımız var mı? Hayır. Birkaç saksılı bir pencere kenarı, bir el işi kutusu ve doğaya düzenli geziler tamamen yeterli. Takas etmek ve tamir etmek her evde mümkün.
Bu konu küçük çocuklar için fazla karmaşık değil mi? Somutlaştığı sürece değil. Çocuklar iklim verilerini anlamaz, ama susuz kalan bir bitkinin soldığını ya da boş bir kutudan yeni bir oyuncak olabileceğini anlar.
Çocuğum çöp ayrıştırmak istemezse ne yapmalıyım? Bunu bir oyuna çevir ve baskıyı kaldır. Kim en hızlı ayırıyor, hangi renk nereye ait? Ve bunu kendin de tutarlı bir şekilde göster, çünkü çocuklar alışkanlıkları en çok senden öğrenir.
Kita Glockenturm ne zaman açılıyor ve kaç yer planlanıyor? Açılış, Hamburg-Harburg'da Neue Straße 44'te Şubat 2027 için planlanıyor. 0 ile 6 yaş arasındaki çocuklar için yaklaşık 170 yer öngörülüyor; bunlar altı Krippe grubu ve beş Elementar grubu arasında dağıtılıyor. Çalışma saatlerinin pazartesi ile cuma arasında 07:00–17:00 olması planlanıyor, S-Bahn Harburg Rathaus yaklaşık beş dakikalık yürüme mesafesinde. Çocuğun için başlangıcın nasıl yumuşak geçeceğini Kita'da alışma dönemi (Eingewöhnung) rehberinde okuyabilirsin.
Kita-Gutschein (Kita kuponu) kabul ediliyor mu? Evet, Stadtküken Kita-Gutschein'ı kabul ediyor. Harburg'da yaşıyorsan başvurudan Bezirksamt Harburg sorumludur. Sürecin tamamını Harburg'da Kita-Gutschein yazısı açıklıyor. Yer ile ilgili sorularda Kitaplatzberatung'dan Sara Jakimovski 0151 112 180 32 numarasında veya betreuungsvertrag@stadtkueken.de adresinde yardımcı olur.
Not: Bu rehber, Kita'da çevre eğitimi konusunda sana genel bir yönlendirme sunar. Kişisel durumun ve çocuğunla ilgili sorular için uzmanlarla yapılacak bireysel bir görüşmenin yerini tutmaz.
👤 Yazar Hakkında
Arianne Vogt, Stadtküken editörlüğünde çalışıyor ve erken çocukluk eğitimi konularını ebeveynler için anlaşılır biçimde hazırlıyor. Odak noktası, doğaya yakın pedagoji ve Kita ile aile günlük yaşamının birbirine nasıl iyi uyum sağlayacağı.
Kaynaklar
- Nationale Plattform Bildung für nachhaltige Entwicklung (BNE)
- Alman UNESCO Komisyonu
- Bezirksamt Harburg
